બાલાશંકર કંથારિયા Vs સુરેશ જાની

Suresh Jani Gujarai Blogger

સુરેશ જાની

બાલાશંકર કંથારિયા Vs સુરેશ જાની

ગુજારે જે શિરે તારે

ગુજારે જે   શિરે  તારે  જગતનો નાથ તે સ્હેજે

ગણ્યું જે પ્યારું પ્યારાએ અતિ પ્યારું ગણી લેજે

દુનિયાની  જૂઠી વાણી વિષે  જો  દુ:ખ વાસે છે

જરાયે  અંતરે  આનંદ  ના  ઓછો  થવા  દેજે

કચેરી  માંહી  કાજીનો   નથી  હિસાબ  કોડીનો

જગતકાજી  બનીને  તું  વહોરી  ના પીડા લેજે

જગતના  કાચના  યંત્રે  ખરી વસ્તુ નહિ  ભાસે

ન  સારા  કે  નઠારાની  જરાયે   સંગતે  રહેજે

રહેજે   શાંતિ  સંતોષે   સદાયે   નિર્મળે   ચિત્તે

દિલે જે  દુ:ખ  કે  આનંદ  કોઈને  નહિ  કહેજે

વસે  છે  ક્રોધ  વૈરી  ચિત્તમાં  તેને  તજી  દેજે

ઘડી  જાયે  ભલાઈની  મહાલ્રક્ષ્મી  ગણી  લેજે

રહે ઉન્મત્ત સ્વાનંદે  ખરું એ  સુખ  માની  લેજે

પીએ તો શ્રી પ્રભુના પ્રેમનો  પ્યાલો ભરી  લેજે

કટુ  વાણી  જો  તું  સુણે  વાણી મીઠી તું કહેજે

પરાઈ   મૂર્ખતા  કાજે   મુખે  ના ઝેર તું  લેજે

અરે  પ્રારબ્ધ  તો  ઘેલું  રહે  છે  દૂર માંગે તો

ન  માંગે  દોડતું આવે  ન  વિશ્વાસે  કદી રહેજે

અહો શું પ્રેમમાં રાચે? નહિ ત્યાં સત્ય તું પામે!

અરે  તું  બેવફાઈથી   ચડે   નિંદા  તણે  નેજે

લહે છે  સત્ય  જે સંસાર  તેનાથી  પરો  રહેજે

અરે એ  કીમિયાની જે મઝા છે  તે પછી કહેજે

વફાઈ તો નથી  આખી  દુનિયામાં  જરા દીઠી

વફાદારી  બતાવા  ત્યાં નહિ  કોઈ  પળે જાજે

રહી  નિર્મોહી  શાંતિથી રહે  એ સુખ મોટું  છે

જગત બાજીગરીના તું બધા છલબલ જવા દેજે

પ્રભુના  નામના  પુષ્પો  પરોવી કાવ્યમાળા તું

પ્રભુની પ્યારી  ગ્રીવામાં  પહેરાવી  પ્રીતે  દેજે

કવિરાજા  થયો  શી છે  પછી પીડા તને  કાંઈ

નિજાનંદે હમ્મેશાં  ‘બાલ’ મસ્તીમાં મઝા લેજે

-બાલાશંકર કંથારિયા

ક્લીક કરો અને સાંભળો આ સદાની લીલીછમ ગઝલ

https://app.box.com/embed/preview/v7r6azgaiboh51i9otfsr6xr15w4riq0?view=&sort=&direction=ASC&theme=dark

આ સાંભળ્યા પછી હવે માણો આપણાં જાણીતા માનીતા બ્લોગર, સાહિત્યકાર, અને કવિ મિત્ર સુરેશ જાનીને એમના જ શબ્દોમાં

 
‘ગુજારે જે શીરે તારે, જગતનો નાથ તે સહેજે ‘
હવે આ ઉમરે અને અમેરિકન નાગરિક થયા પછી, આમ ફિલસુફી જ કરવાની ને?
————-
જો આડવાત તરફ વાંધો ના હોય તો એક પેરડી તમારા અને તમારા વાચકોના મનોરંજન માટે પેશ કરું છું …

મફતમાં જે મળ્યું તેને સ્વીકારી લે અરે! માનવ
મળ્યું કે ના ફરી મળશે, તરત ખીસ્સું ભરી લેજે.

‘દુનીયાની જુઠી વાણી ખરું છે સત્ય.’ માની લે
કરોડો માછલાં ધોવાયાં, સાચું બોલવા માટે..

ફરી આવી તકો ના સાંપડે તુજને, ગ્રહી લેજે
ઘડી આવી મહામુલી, લગીરે રાહ ના જોજે.

જગતના આ પ્રપંચોમાં, નથી સ્વાશ્રય તણો મહીમા,
બીજાનાં સો પરાક્રમને સુખે તું પોતીકાં ગણજે.

પ્રભુની એ કૃપા માની, મફતને મસ્તકે ધરજે
‘કદી વહેંચી ન ખાવું. ‘ તે મહા નીર્ણય કરી લેજે.

ડુબે ના કોઈ’દી તું, સમંદર સો તરી જાશે
બીજાનાં ટાંટીયા ખેંચી, સવાયો શેર તું થાજે.

હજારો હોડીઓ હાજર, હરખની તું હવા ખાજે
હલેસાં મારવાની વાતને તું મુર્ખતા ગણજે.

હવે રાજા થયો તું તો, મુછોને તાવ તું દેજે
સવારથના મહા આનંદનો, માથે મુગટ ધરજે.

– સુરેશ જાની

1- સપ્ટેમ્બર – 2009

બધે મફતમાં વહેંચવાની છુટ છે!

Advertisements

શોન્તાબાએ ‘ઘરણ’ કાઢ્યું: શ્રી નવીન બેન્કર

Navin Banker

શોન્તાબાએ ‘ઘરણ’ કાઢ્યું

 

આપણે શાંતિલાલ ગરોળીવાલાની ૭૫ વર્ષની પત્ની શોન્તાબાની વાત કરીએ છીએ..

.

તમને તો ખબર જ છે કે શોન્તાડોશી  ચુસ્ત મરજાદી પુષ્ટીમાર્ગિય વૈષણવ છે. શાંતિલાલનો દાવો છે કે એમની શોન્તા  જેટલી ‘મરજાદી’ બીજી કોઇ વ્યક્તિ હ્યુસ્ટનમાં  તો નથી જ. કોઇના ફ્યુનરલમાં શાંતિલાલ જઈ આવે તો, ઘરમાં પગ મુકતાં જ, સીધા બાથરૂમમાં જઈને, એને આખો નાગો કરીને નવડાવે, એના કપડાં પણ એની પાસે જ નીચોવડાવે અને વરંડામાં દોરી પર સુકવાવડાવે. એ સાંજે મરણોત્તર ભજન રાખ્યા હોય અને શાંતિકાકા ભજનમાં જાય તો પણ ‘સુતકીને અડીને આવ્યો કે સુતકવાળાના ઘરમાં જઈ આવ્યો ‘ એટલે એ જ પ્રમાણે ઘરમાં આવતાંની સાથે જ, બાથરૂમમાં ધકેલીને નાગો કરીને નવડાવે. અને બધા જ કપડાં પલાળવા પડે.  શોન્તાબા પોતે તો  ક્યારેય કોઇના ફ્યુનરલમાં ન જાય.

.

આ મરજાદી ડોશીને ખબર પડી કે આજે એટલે કે ૨૧મી ઓગસ્ટે મોટુ સુર્યગ્રહણ છે. અને ટીવી પર અને મંદીરોમાં આ ગ્રહણની મહતાની વાતો સાંભળીને, જાણે કોઇ પ્રલય આવી જવાનો હોય એમ ડોશીએ ‘ઘરણ’ની તૈયારીઓ આરંભી દીધી.

..

‘શાન્તનુ…આજે ડોક્ટરની એપોઇન્ટમેન્ટ કેન્સલ કરાવી નાંખ. આજે ઘરણ છે એટલે બહાર નહીં નીકળવાનું.’

.

 – શાન્તાબા, એમના વર શાંતિલાલને વહાલમાં શાન્તનુ કહે છે. મહાભારતના એ પાત્રનું નામ એમણે એમના શાન્તિલાલને આપી દીધું છે. શાંતિલાલ ‘શાંતનુ’ બની ગયા છે અને શોન્તાબા  ‘સંતુ’ બની ગયા છે-એમના અંગતજીવનમાં.

.

‘અરે…પરમદિવસે તો મારો ડાયાબિટીસ ૩૪ પર આવી ગયેલો અને હું લગભગ બેભાન બની ગયેલો અને કોમા માં જતાં જતાં રહી ગયો હતો  એટલે ઇમરજન્સીમાં આ એપોઇન્ટમેન્ટ લીધી છે અને કેન્સલ કેવી રીતે થાય ?’

.

‘તો ભલે, પણ બાર વાગ્યે ઘરણ શરૂ થાય એ પહેલાં ઘરમા આવી જવાનું. અને પછી સાંજે ચાર સુધી બહાર નહીં જવાનું. ઓ.કે ???’ બહાર જતી વખતે, કાળા ગોગલ્સ પહેરવાના અને સુર્ય સામે નહીં જોવાનું. ઓ.કે. ?’

.

શાંતિલાલ ડોક્ટરની ઓફીસમાં ગયા. એમનો વારો આવતાં વાર લાગે તેમ હતી એટલે ડોક્ટરની નર્સ મારફતે ચીઠ્ઠી મોકલાવી અને પોતાને , બાર પહેલાં ઘરમાં ઘુસી જવું પડે તેમ છે એવી મજબુરીની વાત કહી ઍટલે, ગુજરાતી ડોક્ટર  આખા ફેમિલીને ઓળખતા હોવાથી,  શાંતિલાલને તરત લઈ લીધા. એમના ગ્લોકોમીટર પર ડાયાબિટીસ માપતાં ભુખ્યા પેટે ૧૩૩ રીડીંગ આવ્યું. મેટફોર્મીન અને ગ્લીપીઝાઈડ ટેબ્લેટ્સ બંધ કરાવી દીધી. અને કાઢી મુક્યા.

.

 સવાબાર વાગ્યે શાંતિલાલ ઘરમાં આવ્યા કે તરત જ, ફરમાન છૂટ્યું કે ‘શાંતનુ, સીધો બાથરૂમમાં જઈને નાહી લે.’

.

‘અરે..પણ હું ક્યાં આજે ફ્યુનરલમાં ગયો છું ! ‘

.

‘ઘરણ’ ચાલતું હોય અને એમાં બહાર જઈને ઘરમાં આવીએ એટલે કપડાં પલાળીને નહાવું પડે’

.

‘સાલી મરજાદી..કયા ધરમના ગ્રંથમાં આવું લખ્યું છે, બતાવ મને.’ – ડોસા બગડ્યા. આવી દરેક વખતે એ શાંતાબા અને એના શ્રીજીબાવાને મણ મણની ગાળો ભાંડે.

.

‘બધે ગ્રંથની વાત વચમાં ન લાવો. મારા સંતોકમાસીએ શીખવ્યું છે. આપણે તો વૈષ્ણવ છીએ એટલે અમુક નિયમો તો પાળવા જ પડે. તમને નાસ્તિકોને આ ન સમજાય. હું મરી જઉં પછી જેમ રહેવું હોય એમ રહેજો.’ –

.

શાંતિલાલ આમ ગમે તેવા માણસ છે પણ એમની શાન્તા મરવાની વાત કરે કે ઇન્ડિયા જતા રહેવાની વાત કરે એટલે ઠંડા પડી જાય. અને નમતુ જોખી દે. પંચાવન વર્ષનું લગ્નજીવન છે ને !

.

શાંતિલાલ ફરીથી નાહ્યા.

.

શાંતાબાએ ઘરના બારીબારણાં બંધ કરી દીધાં. બારીઓ પર શેડ્સ પાડવા ઉપરાંત, કાળા રંગના પડદા પણ ઢાળી દીધા. ચાર વાગ્યે એમના શાસ્ત્ર પ્રમાણે ‘ઘરણ ‘ પુરૂં થઈ જતાં, ફ્રીઝમાં પડેલો વાસી ખોરાક- દાળ, ભાત, શાક વગેરે વગેરે ગાર્બેજમાં નાંખી દીધો.   ઇન્ડિયામાં તો ફ્રીઝ હતું જ નહીં અને રોજે રોજનું જ રાંધીને ખાતાં હતાં તથા વધેલું પેલા હેમુબેનની ઓટલી પર મુકી આવતાં કે ભિખારીને આપી દેતા હતા. અહીં હ્યુસ્ટનમાં કોઇ હીરાબેન  કે મોતીબા ‘ઘરણનું ખાવા આલજો માબાપ’ કરીને માંગવા આવવાની હતી નહીં.

.

ઘણીવાર શાંતિલાલ, આ મરજાદી ડોશીની જોહુકમીથી ત્રાસી જાય છે ત્યારે વિચારે છે કે જો આ ‘ડોશી’ શ્રીજીબાવાના  ધામમાં જાય તો પોતે વધારાના વાસણ કુસણ , ડબલાડુબલી, ભગવાનના અસંખ્ય ફોટા, જુના કેલેન્ડરો, ગોદડીઓ, પ્લાસ્ટીકની થેલીઓ, એ જ રાત્રે ગાર્બેજ કરી નાંખે. બીજો પલંગ પણ ગોદડા સાથે સાલ્વેશન આર્મી વાળાને બોલાવી ને આપી દે. અને બે ભાખરી અને શાક ,દુધ સાથે ખાઈને શાંતિથી જિન્દગી જીવે. આમે ય, આ ઉંમરે સ્ત્રીની જરૂર તો પડતી જ નથી ને ?

.

આ શું સાલુ કે આ ઉંમરે જે મુર્તીપુજામાં કે કર્મકાંડમાં આપણે ન માનતા હોઇએ એના મંદીરોમાં જઈને બબ્બે કલાક બેસવું પડે અને ભજનમાં ટાપોટા પાડવા પડે ! ‘આમ કરાય ને આમ ન કરાય’ના ઘોંચપરોણા સહન કરવા પડે એ તે કાંઇ જિન્દગી છે ? કેટરીના અને ક્રિતીના પિક્ચરો બીતાં બીતાં જોવા પડે !

.

 

શાંતિલાલને એક શાંતિ થઈ કે આજે તેમણે વાસી ખાવાનું નહીં ખાવું પડે.

.

ઘરણ  ટળ્યું ..હાશ !

<><><><><><><><><><><><>

નવીન બેન્કર  ( લખ્યા તારીખ- ૨૧ ઓગસ્ટ ૨૦૧૭- સુર્યગ્રહણ ટાણે )

આમાં તો ખખડાટ હસવું જ પડે.

Laughing1

“કાલિયા મર્દન -આસાવરી” Dr. Kanak Raval

An Aha Moment- એક અહૈતુક ગદ્યાપદ્યક ટૂંકી વાર્તા

*

(આજે સવારે  શાવર લેતા ૮૦ વર્ષો પછી એક કૃષ્ણગીતની  આસાવરી રાગમાં એક કડી સરી પડી.
ગાવાનુતો બાજુ રહ્યું અને મન માળવે પહોંચ્યું . તે પલટાયું નીચેની ટચૂકડી  વાર્તામાં) :

“કાલિયા મર્દન -આસાવરી”

Kalia

પ્રખર તાપ રવિનો  વિરમ્યો.

કાન તનય મુજ ઘર ન આયો.

ગોપ મિત્ર જે હતા સંગાથી,

કહેકે હરિ ધરા મહી ડૂબ્યો .

પોઝ ……… 

.

.

.

.

.

.

.

.

ગોપિયન  કહે,

“ડિક્કો ડિક્કો, ના રે ના, કન્હૈયો  જીત્યો “

ડો.કનક રાવળ, પોર્ટલેંડ,ઓરીગોન   માર્ચ ૧૫,૨૦૧૭

<><><><><><><><><><><><><><><><>

 

 

હું માવડિયો

 

હું માવડિયો

માવડિયો

 

હા, સુરભી હા, હું માવડિયો.

.

તેં મોકલેલા ડિવૉર્સના બધા પેપર્સ પર સાઈન કરતા કરતા આપણા વહી ગયેલા જીવનનું પોસ્ટમોર્ટમ કરી રહ્યો છું.

.

આપણા જીવનની દરેક ક્ષણ કંઈક ને કંઈક પરિવર્તન લાવતી જ રહી છે. જ્યારે હું ઈન્ડિયા લગ્ન કરવા આવ્યો ત્યારે મેં બધીજ સ્પષ્ટતા કરી હતી. આખાબોલી પણ પ્રેમાળ વિધવા બા અને મૅન્ટલી રિટાર્ડેડ મોટાભાઈ ની જવાબદારી મારા માથા પર છે એ તું અને તારા માંબાપ સારી રીતે જાણતા હતા. હું હાઈસ્કુલ ગ્રેડ્યુએટ અને તું ડબલ ગ્રેડ્યુટ. હું ફેકટરી વર્કર. હું થોડો શ્યામ અને તું  સુંદર. બાને માટેતો રાધાકૃષ્ણની જોડી. તારા એક મિત્રએ તો કોમેન્ટ પણ કરી હતી. ‘કાગડો દહિંથરું ઉપાડી ગયો.’ એની વાત સાચી જ હતી. ધેર વોઝ નો કંપેરેબિલિટી. છતાંયે તેં તે સમયે ઘણું કોમ્પ્રોમાઈઝ કર્યું હતું..

.

મારા એકમાત્ર ક્વોલિફિકેશન પર આપણે મંગળફેરા ફર્યા. એ ક્વોલિફિકેશન તે મારી “અમેરિકન સીટીઝનશીપ.” 

.

અહીં આવ્યા પછી તને ઘણી નિરાશા સાંપડી. નાના શહેરમાં તું મોટી થયેલી. તારી કલ્પનાનું અમેરિકા એટલે મુંબઈ દિલ્હીના પોસ એરિયાનું વૈભવી જીવન માણવાનું સ્વર્ગ. તેને બદલે તારે જીવવું પડ્યું એક જુના એપાર્ટ્મેન્ટમા જેને તું હૅલ કહેતી હતી, મુંબઈની ચાલીનું જીવન….. ગંદા, ગરીબ અને ગુનાઓમા સંડોવાયલી કાળી પ્રજા અને વેલફેર પર જીવન નિભાવતા સ્પેનિસ બોલતા લોકોની વચ્ચે રહેવાનું અઘરું તો હતું જ. મારી ટૂંકી આવકની બધી જ મર્યાદાઓ તને કઠતી. તું મને નહી; પણ અમેરિકાને પરણી હતી…. અમેરિકાતો હતું પણ તને મળેલું કંગાળ અમેરિકા તને મંજુર ન હતું. નિરાશા અને માનસિક હતાશાએ આપણા લગ્ન જીવનને ભરડામાં લેવા માંડ્યુ.

.

લગ્નજીવનના પ્રસાદી રૂપ ભગવાને બે દીકરીઓનું સુખ આપ્યું. તને તો દીકરાઓ જોઈતા હતા. તું તો ખુબ ભણેલી.  મારા ક્રોમોઝોનને કારણે  દીકરીઓના સર્જન માટે પણ તારી દૃષ્ટિએ હું જ જવાબદાર  હતો.  ખરેખર તો તારે માટે અણગમતી દીકરીઓ તો તારે માટે શુકનીયાળ સાબિત થઈ.

.

તને મારા કરતાં ત્રણગણા પગારે લૉ  ઓફિસમાં  જોબ મળી. આપણે સૌ હરખાયા. મારી માએ દીકરીઓ ઉછેરવાની અને  ઘરની બધી જ જવાબદારી ઉપાડી લીધી. તારી ઓફિસમાં કામ કરતો સુજન તારો ખાસ મિત્ર બની ગયો. એણે તને મકાન લેવાની સલાહ આપી. હા એ સલાહ વ્યાજબી હતી. એના માર્ગદર્શન હેઠળ આપણે સરસ મજાનું ઘર ખરીદ્યું.  સુજનની સલાહથી છેક છેલ્લી ઘડીએ આપણા બે નામને બદલે માત્ર તારા નામે જ ડીડ અને ટાઈટલ થયા. તેમાંયે મારો વાંધો ન હતો. આપણે ક્યાં જુદા હતા?

.

સુજન તો તારો ખાસ મિત્ર. એનું ‘ખાસપણું’ મારે માટે અકળાવનારું હતું. લક્ષમણરેખા વગરનું તમારા બન્નેનું એ “ખાસપણું”, મારી  મર્યાદિત આવક અને જવાબદારીના બોજે મારું વ્યક્તિત્વ વામણું બની ગયું હતું. તારી સ્વચ્છંદતાનો  પ્રતિકાર કરવાની શક્તિ ગુમાવી ચુક્યો હતો. લઘુતા ગ્રંથીને લીધે ફરિયાદ વગર સમય ગળતો રહ્યો. કટાણું જીવન ગળતો રહ્યો. સંકુચિત માનસનો જૂનવાણી નથી એવો દુઃખદ દંભ નિભાવતો રહ્યો. અરે એટલે સુધી કે તેં મને તારા સુજનની સમક્ષ નપુંસક પણ કહ્યો. સુજન નફ્ફટની જેમ હસતો રહ્યો.

.

તેં તારી મમ્મીને બોલાવી…. એક રસોડામાં બે સ્ત્રીઓ…તારી મમ્મી અને મારી બા. જુદો સ્વભાવ અને જુદો સ્વાર્થ. પરિણામની કલ્પના કોઈ પણ સામાન્ય બુધ્ધિશાળી માનવી કરી શકે.

.

…..અને તે દિવસે તારી વર્ષગાંઠ હતી. બાની ઈચ્છા હતી કે આપણે બધા સાથે મંદિરે જઈએ. પણ તું તો વહેલી સવારથી સુજન સાથે ઘરની બહાર નીકળી ગઈ હતી. રાત્રે આવી ત્યારે નશામાં ચકચૂર હતી. બીજી સવારે બાએ ઠપકો આપ્યો ત્યારે ‘એફ’ વર્ડવાળી ગાળો દઈને બાને ઘરમાંથી ચાલ્યા જવાનું જણાવ્યું. તેં અને તારી મમ્મીએ, મારી બા અને ભાઈને ઘરની બહાર ખેંચવાનો પ્રયાસ કર્યો. મારા દિવ્યાંગ મોટાભાઈ ખાસ તો કંઈ ન સમજ્યા, પણ એમને એટલો તો ખ્યાલ આવ્યો કે એમને ધક્કો મારીને બહાર કઢવામાં આવે છે. બાને તારી મમ્મી મારે છે.  એણે એક તમાચો તારી મમ્મીને માર્યો. એજ સમયે સુજન આવ્યો. એણે તક જોઈને બહાદુરી બતાવવા માંડી. એણે એનો બેલ્ટ કાઢી મારા મોટાભાઈને બેસુમાર માર માર્યો.

.

હું જ્યારે ઘેર આવ્યો ત્યારે બા ઘરના પગથીયા પર બેસીને મોટાભાઈના વાંસા પરના સોળ પર રડતા રડતા ક્રિમ લગાવતા હતા. મેં હકિકત જાણી. સુજન હજુ ઘરમાં જ હતો. મેં બૅઝ્બોલ બૅટ લીધું. સુજન બૅડરૂમમાં તારી સાથે જ હતો. તારા આલિંગનમાં હતો. મેં એક હોમરન સ્ટ્રોક એની એની ખોપરી પર માર્યો. એ તફડી પડ્યો. મેં એની છાતી પર ચઢી એની ગળચી દાબી….એ જરા તફડ્યો…એ સદાને માટે શાંત થઈ ગયો.

.

તને તો યાદ હશે. મેં જ પોલિસને ફોન કર્યો હતો. મેં જ સ્ટેટમેન્ટ આપીને ગુનો કબુલ્યો હતો. હિંમતથી…. માવડિયો છુંને!…. . મેં…હા. મેં માવડિયાએ મારી માને માટે…. મારા મોટાભાઈને માટે…. તારા સુજન અને અમારા દુર્જનને પરલોકમાં પહોંચાડ્યો હતો. એક ગયો. ચિંતા નહીં સુરભી આ અમેરિકા છે. તને અનેક સુજન મળી રહેશે. ગુડ લક.

.

અહીં રહેતા મારા ત્રણ ત્રણ કાકાઓ કામ ન આવ્યા. મારો બાળપણનો મિત્ર પ્રણવ અને એની પત્ની શિવાની આવીને બા અને મોટાભાઈને એટલાન્ટા લઈ ગયા. મને એક પુસ્તક આપતા ગયા.શ્રી રજનીકુમાર પંડ્યાની નવલકથા ‘પુષ્પદાહ’. બસ જાણે આપણી જ વાત. મળે તો વાંચજે.

.

આઈ પ્લીડેડ ગિલ્ટી. મેન સ્લોટરની છ વર્ષની સજા થઈ. હું ચાર વર્ષમાં બહાર આવીશ. દરમ્યાન મારી દીકરીઓને સાચવીને ઉછેરજે. પ્રેમ અને સારા સંસ્કાર આપજે. વિનંતી નથી કરતો. સલાહ આપું છું. જો એમ ન થાય તો એનું પરિણામ સારું નહિ આવે. આ ધમકી નથી. માત્ર ચેતવણી જ છે. માવડિયો જરૂર છું. માને અને ભાઈને માટે જે કર્યું તે મારી દીકરીઓ માટે પણ કરી શકું છું. હું નપુંસક નથી.

.

બીજી એક વાત. અમારી જેલમા ખાસ કેદીઓને ઓન લાઈન કોલૅજ ડિગ્રી કોર્સ માટે પરમિશન આપે છે. હું સિલેક્ટ થયો છું.

.

જેલમાંથી છુટ્યા પછી એક અભિયાન શરૂ કરવાનો છું. અમેરિકાના મોહમાં થતા અસમતોલ લગ્નો અટકાવવા મંદિરો અને સામાજિક સંસ્થાઓમાં વાર્તાલાપો ગોઠવવા છે. અનેક જીવન રિબાતા અટકશે. અહિ આપણો સમાજ ખુબજ વિસ્તર્યો છે. લોકોએ દેશમા જઈને જીવનસાથી શોધવાના ધખારા છોડવા જોઈએ. લોકોને હું મારો દાખલો આપીશ. તારી અને મારી વાતો કરીશ. ગુજરાતી મનોવૈજ્ઞાનિકો જેઓ આપણી જીવન શૈલીથી પરિચિત છે એઓને મારા અભિયાનમાં જોડાવા વિનંતી કરીશ.

.

એક રમુજી દિવાસ્વપ્ન… શું તું એ અભિયાનમાં જોડાશે?…..

                                           ************

Published in

“તિરંગા”

April 2011

રિવર્સલ ઈ આવૃત્તિ

અમેરિકાના અનોખા પરિવારની મસ્તીભરી નાટ્યાત્મક વાર્તા

REVERSAL1

પટેલબાપાનું રિવર્સલ

વાંચવા માણવા નીચે ક્લિક કરી ડાઉનકોડ કરો

રિવર્સલ ઈ આવૃત્તિ

બિપીનભાઈના જુતા – એક સંસ્મરણ -શ્રી. નવીન બેન્કર-

બિપીનભાઈના જુતા  – એક સંસ્મરણ  

Navin Banker

                  

-શ્રી. નવીન બેન્કર-

 

આ વાત મહાગુજરાતના તોફાનો વખતની છે. સોરી ! હું આજે પણ એ સમયને ‘આંદોલન’ નથી કહેતો. આંદોલન તો  માત્ર મહાત્મા ગાંધીએ જ કરેલાં. ત્યારપછી તો પોતાની વાતને સાચી ઠેરવવા થયેલાં ત્રાગાં જ છે. નાક દબાવીને, પોતાના સંઘબળના જોરે, કલ્લી કઢાવી લેવાની ઘટનાઓને હું આંદોલનો નથી કહેતો.

.

એ સમયે મારી ઉંમર સોળ વર્ષની હતી. ( ૧૯૫૬).  અમે  અમદાવાદની  એક પોળમાં ભાડાના ઘરમાં દસ કુટુંબીજનો રહેતા હતા. 

.

..બાપુજીની નોકરી છૂટી ગયેલી. ગુજરાન ચલાવવા, હું છાપાં અને બપોરના વધારા વેચતો. મારા  દાદીમા કોઇ સગાંને ત્યાં નાનામોટા કામો કરતા. બદલામાં, એ સગાં, અનાજપાણી અને ચીજવસ્તુઓ આપતા.  એ ઘરમાં મારાથી ત્રણ વર્ષે મોટો એક છોકરો પણ હતો.એનું નામ બિપીન. શાંત, સૌમ્ય અને ઓછાબોલા સ્વભાવના એ છોકરાના જુના શર્ટ્સ અને સેન્ડલ પણ મને મળતાં. એ જમાનામાં ખમીસ પણ હું શુક્રવારીમાંથી આઠ આનામાં ખરીદીને પહેરતો હતો. આ શુક્રવારી, ઘીકાંટાની કોર્ટ પાસે ભરાતી. પછી કાળક્રમે એ રવિવારે ગુજરી બજાર તરીકે વિક્ટોરિયા ગાર્ડન પાસે નદીના પટમાં ભરાતી થઈ હતી. આજે પણ ત્યાં જ, નવા રૂપરંગ સહિત ભરાય છે.

.

બિપીને એકવાર લાલ રંગના બાટાના સેન્ડલ પહેર્યા હતા. મને એ સેન્ડલ બહુ ગમી ગયેલા. હું વિચારતો કે આ સેન્ડલ થોડા જુના થાય અગર બિપીન નવા સેન્ડલ લાવે તો મને જ આ સેન્ડલ મળી જશે મહિનાઓ સુધી રાહ જોયા પછી, ગાંધીરોડ પર જુમ્મા મસ્જિદ પાસે આવેલી બાટા શુ કંપનીના શો કેઇસમાં મુકેલા એ સેન્ડલનો ભાવ પણ હું પુછી આવેલો. એ વખતે એની કિંમત હતી ૨૮ રૂપિયા. મારી તો એટલી હેસિયત ન હતી.

 મેં એક દિવસ હિમ્મત કરીને બિપીનભાઈને કહ્યું-‘ તમારા આ સેન્ડલ તમને બહુ સરસ લાગે છે. ‘ બિપીને કદાચ મારી આંખમાં મારી ઇચ્છા વાંચી લીધી હશે કે કેમ, પણ એણે તરત જ કહ્યું-‘ નવીન, તને ગમે છે ? તું લઈ લે. આમે ય મેં બહુ પહેર્યા છે. હું નવા લઈ લઈશ.’  અને આમ એ ૨૮ રૂપિયાના સેન્ડલ મને મળી ગયા હતા.

.

પછી તો કાળનું ચક્ર ફરતું રહ્યું…

.

બહેનની સ્પોન્સરશીપ પર  નવીન અમેરિકા આવી ગયો.

.

૧૯૮૨માં જ્યારે એ અમદાવાદ ગયો ત્યારે ન્યુયોર્કના લોંગ આઈલેન્ડ સીટીની એક ગારમેન્ટ ફેક્ટરી –RUSS TOGS INC-માં કામ કરીને થોડા ડોલર્સ બચાવીને, અમદાવાદમાં, આઠના ભાવના ડોલર, ૧૨ના ભાવે આપીને થોડા પૈસા બનાવેલા.

.

ઉંમર પણ ત્યારે ૪૨ વર્ષની જ હતી.

.

 બિપીનભાઈની તપાસ કરતાં ખબર પડી કે એ તો ઘણાં શ્રીમંત થઈ ગયા છે અને હવે મુંબઈના વરલી વિસ્તારના કોઇ  ભવ્ય ફ્લેટમાં પત્ની અને દીકરી સાથે રહે છે.

.

જોગાનુજોગ, કોઇ મિત્રના દીકરાના લગ્ન પ્રસંગે મુંબઈ જવાનું થયું હતું.

.

અમેરિકાની ગારમેન્ટ કંપની- RUSS TOGS-ના કાપડમાંથી સીવડાવેલા શાનદાર કપડા અને બાટાની  ચંપલો પહેરીને નવીન બેન્કર ઉપડ્યા વરલીના એ ફ્લેટ પર.

.

મનમાં ફાંકો હતો કે આજે બિપીનભાઈને બતાવીશ કે હવે હું પણ તમારા જેવા વસ્ત્રો અને શુઝ પહેરી શકું છું. લોકલ ટ્રેન અને બસમાં મુસાફરી કરીને , એ વરલી ઉતર્યો ત્યારે મેઘરાજા એ તાંડવ મચાવી દીધું હતું. રસ્તાઓ પર પાણી ભરાઈ ગયા હતા. નવીનભાઈ પલળી ગયા.

.

બાટાની નવીનક્કોર ચંપલો પણ પાણીમાં તણાઇ ગઈ.

.

જેમતેમ કરીને બિપીનભાઇના ફ્લેટ પર તો પહોંચી ગયા, નસીબસંજોગે બિપીનભાઇ ઘેર જ હતા, ટુવાલથી શરીર લુછ્યું અને બિપીનભાઈના કપડાં પહેરીને સોફામાં બેઠો..ખાઇ-પી વાતો કરીને, જતી વખતે બિપીનભાઇના આપેલા શુઝ પહેરીને પાછો ફર્યો ત્યારે એને પોતે કરેલા અભિમાન બદલ શરમ આવી.

.

કુદરત જાણે કહેતી હતી કે ‘નવીન, તારે તો બિપીનભાઇના શુઝ જ પહેરવાના છે’.

.

એ વાતને ય આજે તો પાંત્રીસ વર્ષ વીતી ગયા છે. આજે ભારતથી કોઇ સગાં હ્યુસ્ટન આવ્યા અને તેમણે સમાચાર આપ્યા કે બિપીનભાઈ તો હમણાં જ ગુજરી ગયા.

.

મારી આંખ ભીની થઈ ગઈ.
.

નવીન બેન્કર   ( લખ્યા તારીખ- ૨૮ જુલાઈ ૨૦૧૭ )

*****************************************************************

Tom Mullica: Smoking Magic – World’s Craziest Teeterboard Flips – Wonderful World Shadow Puppet

"સુરતી ઉંધીયુ"

.

Tom Mullica: Smoking Magic

.

World’s Craziest Teeterboard Flips

.

Wonderful World Shadow Puppet

.

CLICK FOLLOWING LINK FOR AUDIO

પ્રેમ એ વહેમ છે! સાઈરામ

.

મોટા અક્ષરો વાંચવા માટે નીચેના ફોટા ઉપર ક્લિક કરો

View original post

મળવા જેવા માણસ-૫૧ (શ્રીમતિ પ્રજ્ઞા વ્યાસ) – પી. કે. દાવડા.

મળવા જેવા માણસ-૫૧ (શ્રીમતિ પ્રજ્ઞા વ્યાસ)

પ્રજ્ઞાબહેનનો જન્મ ૧૯૩૯ માં સુરતમાં થયો હતો. પિતા શ્રી કુમુદચંદ્ર મુંબઈની પ્રખ્યાત એંજીનીઅરીંગ કોલેજ V.J.T.I. માં મિકેનીકલ એંજીનીયરીંગનો અભ્યાસ કરી, રેલ્વેમાં નોકરી કરતા હતા. માતા ઇશ્વરીબહેન સાતમા ધોરણ સુધી ભણેલા હતા. આર્થિક રીતે આ સુખી કુટુંબમાં સંગીતમય અને ધાર્મિક વાતાવરણ હતું.

પ્રજ્ઞાબહેનનો પ્રાથમિક શાળાનો અભ્યાસ ફ્રીલેન્ડગંજની રેલ્વેની શાળામાં ૧૯૪૫ થી ૧૯૪૯ સુધી થયો હતો. અહીં અભ્યાસ દરમ્યાન સંગીત ને નાટ્ય પ્રવૃત્તિઓમાં ભાગ લીધો હતો. ત્યારબાદ ભાવનગરની માજીરાજ ગર્લસ હાઈસ્કૂલમાં અભ્યાસ કરી, ૧૯૫૫ માં S.S.C. ની પરીક્ષા પસાર કરી હતી. હાઈસ્કૂલના શિક્ષણ માટે એમને ક્યારેક ટ્રેનમાં તો ક્યારેક સાઈકલ ઉપર શાળામાં જવું પડતું. રાષ્ટ્રશાયર ઝવેરચંદ મેધાણીના પુત્રી પદ્મલા પ્રજ્ઞાબહેનના વર્ગમાં હતા.

બે વર્ષ માટે ભાવનગરની S.N.D.T. કોલેજમાં આર્ટસ વિભાગમાં અભ્યાસ કર્યા બાદ, ૧૯૫૭ માં લગ્ન થઈ જતાં અભ્યાસ અધુરો મૂકવો પડ્યો હતો. પ્રજ્ઞાબહેનના પતિ શ્રી પ્રફુલ્લચંદ્ર વ્યવસાયે તબીબ છે.

પ્રજ્ઞાબહેને સ્વેચ્છાએ ગૃહીણીનો રોલ સ્વીકારી, એક દિકરા અને ચાર દીકરીઓની સુખાકારી અને શિક્ષણની જવાબદારી નીભાવી. પાંચે સંતાનો સારું શિક્ષણ પ્રાત્પ કરી જીવનમાં સ્થાયી થયા છે. આ સમય દરમ્યાન એમણે સામાજીક સંસ્થાઓમાં કામ કરી પોતાનો ફાળો નોંધાવ્યો. બારડોલી સાર્વજનિક મહિલા મંડળ અને જાયન્ટસ કલબ જેવી સંસ્થાઓનું પ્રમુખપદ પણ શોભાવ્યું. આસપાસના ગામોમાં જઈ સમાજ સેવાની પ્રવૃતિઓ કરી, એમણે એમની માનવીય ફરજ નીભાવી.

૧૯૯૬ માં એમની અમેરિકા સ્થિત દિકરી રોમાએ એમનું ગ્રીનકાર્ડ સ્પોન્સોર કર્યું, અને એ મંજૂર થતા પ્રજ્ઞાબહેન એમના પતિ સાથે અમેરિકા આવ્યા. હાલમાં તેઓ અમેરિકન નાગરિક છે.

૨૦૦૬ માં એમને ગુજરાતી બ્લોગ્સની જાણ થઈ અને એમણે એમાં રસ લેવાનું શરૂ કર્યુ. એમણે અનેક બ્લોગ્સમાં મૂકાયલી કૃતિો વિષે પ્રતિભાવ આપવાના શરૂ કર્યા. એમના વિદ્વતાભરેલા પ્રતિભાવો ઉપર અનેક વાંચકો અને બ્લોગ્સના સંચાલકોનું ધ્યાન દોરાયું, અને અનેક સર્જકો એમના સંપર્કમાં આવ્યા. ૨૦૦૮ માં એમણે “નીરવ રવે” નામનો પોતાનો બ્લોગ શરૂ કર્યો.

“નીરવ રવે”માં પ્રજ્ઞાબહેને પોતાના સર્જન ઉપરાંત એમના સંતાનોના સર્જન અને અન્ય મિત્રોના સર્જન મૂકવાનું શરૂ કર્યું. ગુજરાતી બ્લોગ્સમાં ઊંચું સ્થાન ધરાવતા બ્લોગ “વેબ ગુર્જરી” ના સંપાદક મંડળના એમને પ્રમુખ બનાવવામાં આવ્યા.

એમની ખાસ ખાસિયત એ રહી કે એ પ્રત્યેક વ્યક્તિના પ્રત્યેક ઈ-મેઈલનો જવાબ આપે છે, અનેક બ્લોગ્સમાં કૃતિઓ વાંચી એમાં મનનીય પ્રતિભાવ લખે છે. જે વિષય ઉપર પ્રતિભાવ લખે છે, એ વિષય ઉપરનું સાહિત્ય ઉપલબ્ધ કરાવે છે. ગુજરાતી ઉપરાંત અંગ્રેજી અને ઉર્દુ ભાષાઓ ઉપર પણ એમની સારી પકડ છે.

લેક્ષિકોનમાં પ્રજ્ઞા શબ્દના ઘણાં અર્થ આપેલા છે. પ્રજ્ઞા એટલે બુધ્ધી, મેધા, મતિ, સમજશક્તિ, એકાગ્રતા, વિશેષ જાણીકારીવાળી, પરિપક્વ બુધ્ધિવાળી, સમજણશક્તિ, ડહાપણ, અને સંવેદના. આ પ્રજ્ઞાબહેન માટે તો આ બધા અર્થ એક સાથે લાગુ પડે છે, કદાચ બધાનો સરવાળો કરી એક નવો અર્થકારક શબ્દ બનાવવો પડે. ખૂબ જ મિલનસાર અને પ્રેમાળ સ્વભાવના બહેન પ્રજ્ઞા વ્યાસે એક દાયકામાં મિત્રો અને ચાહકોનો વિશાળ વર્ગ ઊભો કરી લીધો છે.

બ્લોગ જગતની ખૂબ જ જાણીતી અને સન્માનનીય વ્યક્તિઓના અભિપ્રાયોનું સંકલન કરીને કહું તો બહેન પ્રજ્ઞા વ્યાસ એક મેઘાવી વ્યક્તિ છે. વિશાળ વાંચન એમની મૂડી છે. એમના હાસ્યમાં પણ એમનું ગાંભીર્ય છે. એમની સહાનુભુતિમાં કરૂણા છે. કોઈ પણ વીષય કેમ ન હોય, તેઓ કોણ જાણે કયા ખજાનામાંથી માહીતી ફંફોળી લાવે છે. ને તેય પાછી અત્યંત ઉંચી કક્ષાની અને સાંદર્ભીક. જાણે કે એમની પાસે કોઈ અદભુત વીકીપીડીયા ન હોય?

આટલા સંદર્ભો અને આટલા વીષયો પરની આટલી ઉંચી કોમેન્ટ્સ મેં તો બીજે ક્યાંય જોઈ નથી. પ્રજ્ઞાબેનનું ગુજરાતી, અંગ્રેજી, હિંદી, અને સંસ્કૃત ઉપર્ પ્રભુત્વ તો છે જ, પરંતુ તેઓ ઉર્દુ ભાષા અને સાહિત્યમાં પણ એટલાં જ અભ્યાસુ છે. એમના પ્રતિભાવોમાં સંસ્કૃત શ્ર્લોકો હોય તો વળી ઉર્દુની શેર-શાયરીઓ પણ હોય! શ્રેષ્ઠ ગુજરાતી બ્લૉગ-વાચકનો પુરસ્કાર કોઈને આપવો હોય તો એમનું નામ સૌથી મોખરે હોય. કેટલીકવાર તો મૂળ કૃતિ કરતાં પણ પ્રજ્ઞાબહેનની કોમેંટ વધુ રસદાયક હોય છે. કવિતાનો રસાસ્વાદ તેઓ અદભુત રીતે કરે છે,

તેઓ કહે છે, “મને ભજન ગાવાં વધુ ગમે છે; કારણ ગાતી વેળાએ એમાં રહેલ ભાવ સાથે મારું સહજ સંધાન થઈ એમાં તાદાત્મ્ય સધાતાં ભજનના ભાવમાં ભીંજાવાનું સહજ બને છે.”

પ્રજ્ઞાબહેન માને છે કે માણસ ગરીબ હોય કે પૈસાદાર હોય, પણ આખી જીંદગી માણસ તરીકે જીવે, અને માણસાઈ સાથે જીવે એ ખૂબ અગત્યનું છે. ઈન્સાનિયત એ  જ અગત્યની બાબત છે.  આજકાલની દોડધામવાળી જીંદગીમાં કોઈને બીજા માટે સમય નથી, આ પરિસ્થિતીમાં બદલાવની તાતી જરૂરત છે. પ્રજ્ઞાબહેન કહે છે, સદા સંતવાણી યાદ રાખો, વર્તમાનમા રહો, સ્નેહનું રાખો , કટુ  વિચાર- વચન ત્યાગો, ગુણદર્શન કરો અને સદા માનો આપને તો નિમિત માત્ર !

-પી. કે. દાવડા

(ફ્રીમોન્ટ, કેલિફોર્નિયા, ૨૦ જુલાઈ, ૨૦૧૭)

<><><><><><><><><><><><><><><><><><><>

મારે આ પોસ્ટમાં એક વાત ઉમેરવાની છે. એઓ જેજે વાંચે છે એનું સરસ રીતે પૃથ્થકરણ કરીને વિસ્તૃત સમીક્ષા કરે છે. મૂળ લેખ કે પોસ્ટ કરતાં એમનો પ્રતિભાવ ઉમદા સાબીત થાય છે. દરેક લેખકને એમના પ્રતિભાવની આકાંક્ષા રહે છે. આ પોસ્ટના સંદર્ભમાં આપેલો પ્રતિભાવ મારા કથનની પુષ્ટિ કરનાર છે તો……..

મિત્રો હવે આ લેખના પ્રતિભાવમાં પ્રજ્ઞા બહેન સ્વપરિચય અંગે શું કહે છે તે વાંચો.

pragnaju.
ઓગસ્ટ 02, 2017 

બધા બ્લોગ અને ચહેરા ચોપડી પર આ લેખના પ્રતિભાવમા-‘ પ્રેમાળ મિત્રો અતિશયોક્તિ મા લખે છે…મંઝિલના ધ્યેય પર નજર કરતાં બને છે એવું કે મંઝિલમાં વચ્ચે આવતી ઘણી વસ્તુઓ ચૂકી જવાય છે. જીવનની રાહમાં મળતા લોકો સાથે જરા હસીને વાત કરવાનો કે લાગણીના બે શબ્દો બોલવાનો અવકાશ હોતો નથી. આને પરિણામે ઘણીવાર એવું બને કે મંઝિલ મળે ત્યાં સુધીમાં જીવનમાં ઘણું ગુમાવાય છે.
યાદ રપા
હું અંગુઠા જેવડી ને મારી વ્હાલપ બબ્બે વેંત. ….!
સુંદર જીવન આપવા માટે ઈશ્વર અમારો ઉપકારી છે. જીવનમાં જે કંઈ મળ્યું છે, તેને માટે અમે કૃતજ્ઞા છીએ .અમારી ગુરુ અને માતા પિતા પ્રત્યેની કૃતજ્ઞાતા સાચા હૃદયની શ્રદ્ધાંજલિ બની રહે છે. વર્તમાન સમયમાં જેમણે પ્રત્યક્ષ કે પરોક્ષ સ્નેહ આપ્યો તે સર્વના આભારી છીએ/કૃતજ્ઞી છીએ’ લખ્યું .
પણ તમારા બ્લોગ પર આવતા મનના વંટોળમા આવતા વિચાર …
સૌ પ્રથમ તો એકાવન પર નજર સ્થિર થઇ…મા દાવડાજીએ વન પ્રવેશ કરાવ્યો .
વનમાં પ્રવેશ કરતાંની સાથે તનની સમસ્યાઓ પરચો બતાવવા માંડી હતી .ઘનઘોર વનમાં દાખલ થતાં જ ગીચ ઝાડી પાછળ છુપાયેલ વિકરાળ પશુઓ ત્રાડ પાડીને ડરાવવા માંડે તેમ ડરામણા રોગો- જેવા કે, ડાયાબિટીસ, બ્લડપ્રેશર, હૃદયરોગ, સંધિવા, આર્થરાઈટીસ ને આની સિવાયના નીતનવા રોગો જડબું ફાડીને ઊભા જ હોય. બ્લડપ્રેશર, ડાયાબિટીસનું. ડોક્ટર બોર્ડર લાઈન પર હોવાનું એલાન કરે ત્યાં જ ગભરાટ છૂટે ,આર્થરાઈટીસમા તો સાંધા જ બદલાવવાની વાત કરે…દૂર ચંદ્ર ,સુર્ય . તારા અને નજીક નાનપણમા મળેલાને ઓળખી કાઢું તો પણ ડૉ માન્યા નહીં અને મોતિયા ઉતારી દીધા.
અમારા લગ્નના ૫૧મા વર્ષે એનીવર્સરી ઉજવી ત્યારે મેં બે ડગલાં પાછળ રહીને અને એણે શરમાતાં જરાક આગળ રહીને કર્યો. પણ એક વખત વનમાં એન્‍ટ્રી મારી પછી કોણ આગળ, કોણ પાછળ એવો કોઈ ક્રમ જળવાતો નથી. ડૉની સલાહ પ્રમાણે ચાલવાનું નક્કી કર્યું.મેં કહ્યું-‘તમારે પુરુષોને શું ? જે પહેરો એ બધું ચાલે. તમારી સામે તો કોઈ નજરેય ન કરે, તમારા તો બે હાફપેન્ટ પડ્યાં જ છે એ વારાફરતી પહેર્યા કરવાનાં. વળી કલર ઊડી ગયેલાં ટી-શર્ટ તો કેટલાં પડ્યાં છે ? હવે ચાલવાનું શરૂ કરીશું એટલે એ બધાં વપરાઈ જશે.’ અને મારે માટે સાત દીવસના સાત જોડ ડ્રેસ લીધા !
અમારા ગરબા નિષ્ણાત કહે એકાવનમે વર્ષે વનપ્રવેશ થાય અને માનવી અનુભવસિદ્ધ પ્રગલ્ભ બને! પછી તો ગરબા રમવા જ જોઇએ. અમારી સખીઓ કહે-‘એકાવન વર્ષથી જીવનના છેલ્લા શ્વાસ સુધીનું જીવન. શૈશવકાળ … વૃદ્વાવસ્થામાં પ્રવેશ કરતા પહેલા જ જીવનનો વનપ્રવેશ થાય તે પહેલાં જ આપણું જીવન, ધાર્મિક, નૈતિક અને સાત્વિક મૂલ્યોથી અલંકૃત થઈ જવું જોઈએ. અમારી દીકરીએ જિન્દગીના એકાવનમાં વર્ષના પ્રવેશ ટાણે બદલાતા રદિફની ધરી પર ફરતી એકસરખા કાફિયાવાળી ગઝલો આપની સમક્ષ મૂકી.

Previous Older Entries

Enter your email address to follow this blog and receive notifications of new posts by email.

Join 1,141 other followers

Please Enter your email address to follow this blog and receive notifications of new posts by email.

Join 1,141 other followers